In het kort
- Sinds 4 januari 2022 moet tatoeage-inkt die in de EU wordt verkocht of gebruikt voldoen aan grenswaarden voor ongeveer 4.000 gevaarlijke stoffen onder de REACH-verordening voor chemische stoffen.
- Pigment Blue 15:3 en Pigment Green 7 kregen een jaar extra en zijn sinds 4 januari 2023 aan banden gelegd, vooral omdat ze verboden zijn in haarverf, niet omdat een studie aantoonde dat ze getatoeëerde huid schaden.
- Elk flesje moet een batchnummer en een volledige ingrediëntenlijst hebben, en de tatoeëerder moet die informatie met je delen. Een inktpaspoort is gewoon een schriftelijk overzicht van de inkten in je tattoo.
- Rood is de kleur die het vaakst in verband wordt gebracht met tattoo-allergieën, en reacties kunnen pas maanden of jaren later optreden. Bewaar je inktgegevens, zodat een arts precies kan zien wat er is gebruikt.
In dit artikel 11
- Het korte antwoord
- Waarom Europa één regel nodig had
- Wat de beperking van 2022 echt veranderde
- Het verhaal van blauw en groen
- Wat er op het etiket van het flesje moet staan
- Wat is een inktpaspoort?
- Rode inkt en allergieën
- Wat je je tatoeëerder kunt vragen
- Wat de regels niet doen
- Wat dit voor jou betekent
- Veelgestelde vragen
Noor zat in een studio in Utrecht, haar onderarm geschoren en schoongemaakt, en keek naar een kort rijtje inktflesjes naast het blad van de tatoeëerder: dieprood voor de klaproos, zacht groen voor de steel, zwart voor de omlijning. Voordat hij begon, draaide hij een van de flesjes om, liet haar het etiket zien en schoof een kaartje over de tafel. Merk, kleur, batchnummer, de datum van vandaag. “Je inktpaspoort,” zei hij. “Bewaar het goed. Als je ooit op het rood reageert, wil een arts precies weten welke het was.”
Noor had nog nooit van een inktpaspoort gehoord. De meeste mensen niet, en de meeste mensen weten ook niet dat de inkt die in hun huid gaat sinds 2022 onder een van de strengste chemicaliënregels van Europa valt. Hier lees je wat die regels echt zeggen, wat ze veranderden voor kleuren als blauw en groen, wat een inktpaspoort precies is en wat je je tatoeëerder redelijkerwijs kunt vragen voordat de naald begint.
> Een opmerking over de afbeeldingen: de beelden in dit artikel zijn illustraties die typische situaties laten zien. Het zijn geen foto's van echte producten, echte etiketten of echte patiënten.
Het korte antwoord
Sinds 4 januari 2022 moet inkt voor tatoeages en permanente make-up die in de EU wordt verkocht of gebruikt voldoen aan grenswaarden voor ongeveer 4.000 gevaarlijke stoffen onder de REACH-verordening voor chemische stoffen. Stoffen die kanker kunnen veroorzaken, DNA kunnen beschadigen, de vruchtbaarheid kunnen schaden, allergieën kunnen opwekken of de huid kunnen irriteren, zijn verboden of alleen in piepkleine sporen toegestaan. Twee veelgebruikte pigmenten, Pigment Blue 15:3 en Pigment Green 7, kregen een jaar extra en zijn sinds 4 januari 2023 aan banden gelegd.
Dezelfde regels schrijven een goed etiket op elk flesje voor, met een batchnummer en een volledige ingrediëntenlijst, en ze verplichten degene die je tatoeëert om die informatie vóór de behandeling met je te delen. Een inktpaspoort is gewoon een praktische manier om die informatie te bewaren: een schriftelijk overzicht van welke inkten er in je tattoo zijn gegaan.
Lees ookKleur of zwarte inkt: wat gaat langer mee?Waarom Europa één regel nodig had
Lange tijd zat tatoeage-inkt in een vreemd gat. Het is geen geneesmiddel, en ook geen cosmetisch product, want cosmetica zijn bedoeld voor de buitenkant van de huid. Een tattoo brengt pigment in de dermis, de diepere huidlaag, waar het de rest van je leven moet blijven. Sommige landen schreven hun eigen regels. Nederland voerde in 2003 nationale wettelijke eisen voor tatoeage-inkt in, en Duitsland nam in 2009 een eigen verordening voor tatoeage-inkt aan. Veel andere landen hadden helemaal niets specifieks.
Op verzoek van de Europese Commissie stelde het Europees Agentschap voor chemische stoffen (ECHA) één voorstel op voor de hele EU en diende het in 2017 in. De definitieve versie, Verordening (EU) 2020/2081 van de Commissie, voegde tatoeage-inkt toe aan de beperkingen in bijlage XVII van REACH, de belangrijkste chemicaliënwet van de EU. Ze geldt in elk EU-land en in de bredere Europese Economische Ruimte.
Wat de beperking van 2022 echt veranderde
De verordening publiceert geen lijst met goedgekeurde inkten. Ze werkt andersom: ze stelt maximale concentraties vast voor groepen gevaarlijke stoffen, en een inkt die daarboven zit, mag niet voor tatoeëren worden verkocht of bij iemand worden gebruikt. De gedachte is, zoals het Duitse Bundesinstitut für Risikobewertung (BfR) het samenvatte, dat stoffen die op de huid verboden zijn ook onder de huid verboden moeten zijn.
De belangrijkste groepen, met hun grenswaarden naar gewicht:
- Kankerverwekkende en DNA-beschadigende stoffen: 0,00005%, dat is een halve milligram per kilogram inkt.
- Stoffen die giftig zijn voor de voortplanting: 0,001%.
- Huidsensibiliserende stoffen, de stoffen die allergieën veroorzaken: 0,001%.
- Stoffen die huid of ogen irriteren of bijtend zijn: 0,01%, of 0,1% als ze alleen worden gebruikt om de pH aan te passen.
- Stoffen die in cosmetica verboden of beperkt zijn: in de meeste gevallen 0,00005%.
- Bepaalde metalen en verontreinigingen: bijvoorbeeld nikkel 0,0005%, lood 0,00007%, kwik en chroom(VI) elk 0,00005%.

Veel van de ongeveer 4.000 stoffen zijn nog nooit in tatoeage-inkt aangetroffen. ECHA nam ze toch op, zodat fabrikanten een verboden ingrediënt niet konden vervangen door een naaste verwant die toevallig niet op de lijst stond. Stoffen die wél in inkt opduiken, zijn onder meer bepaalde azokleurstoffen, de aromatische aminen waarin ze kunnen afbreken, polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK's, die kunnen voorkomen in zwarte inkt gemaakt van roet), metalen en methanol.
De regel zegt niet welke inkten veilig zijn. Hij zegt welke stoffen er niet in mogen zitten, en hoeveel te veel is.
Het verhaal van blauw en groen
Geen enkel onderdeel van de verordening veroorzaakte meer ophef dan twee pigmenten: Pigment Blue 15:3 en Pigment Green 7. Beide zijn koperftalocyaninepigmenten, heel stabiel en heel helder, en ze zitten in een groot deel van de blauwe en groene inkten die wereldwijd worden gebruikt. Ze vormen ook de basis van veel gemengde tinten, dus het debat ging over veel meer dan puur blauw en groen.
Hun probleem was geen studie die aantoonde dat blauwe of groene tattoos mensen ziek maken. Beide pigmenten zijn in de EU verboden in haarverf, en onder de beperking is een stof die in cosmetica verboden is ook in tatoeage-inkt beperkt. Het BfR legde in 2020 uit dat het verbod in haarverf niet gebaseerd was op een negatieve gezondheidsbeoordeling, maar op het feit dat er voor dat gebruik geen veiligheidsdossiers waren ingediend. Uit zijn eigen beoordeling bleek dat de beschikbare gegevens wezen op een relatief lage giftigheid, al waarschuwde het dat de gegevens te onvolledig waren voor een betrouwbare beoordeling van het inbrengen van de pigmenten in de huid.

In januari 2020 begon een Duitse tatoeëerder een online petitie tegen het verbod, die binnen twee dagen meer dan 100.000 handtekeningen haalde. Omdat toezichthouders vaststelden dat alleen voor deze twee kleurstoffen veiligere, technisch geschikte alternatieven ontbraken, kregen ze een langere overgangsperiode. De algemene regels golden vanaf 4 januari 2022; de twee pigmenten volgden op 4 januari 2023.
Sindsdien hebben fabrikanten hun assortiment aangepast, en veel van hen verkopen nu blauw en groen met het label REACH-conform. Een etiket vertelt alleen niet altijd het hele verhaal. In 2024 analyseerde een onderzoeksteam van Binghamton University in de Verenigde Staten blauwe en groene inkten die in Europa als conform werden verkocht, en meldde dat negen van de tien niet aan de regels voldeden.
Wat er op het etiket van het flesje moet staan
Sinds januari 2022 moet elke inkt voor tatoeages of permanente make-up die in de EU wordt verkocht de volgende informatie duidelijk en onuitwisbaar vermelden, in de officiële taal van het land waar hij wordt verkocht:
- De vermelding “Mengsel voor gebruik in tatoeages of permanente make-up”. Een inkt zonder die vermelding mag niet worden gebruikt om te tatoeëren.
- Een batchnummer dat precies aangeeft uit welke productierun het flesje komt.
- Een volledige ingrediëntenlijst, in aflopende volgorde naar gewicht of volume, met standaard chemische namen of CAS- en EG-nummers.
- De woorden “pH-regelaar” naast stoffen die alleen worden gebruikt om de zuurgraad aan te passen.
- “Bevat nikkel. Kan allergische reacties veroorzaken.” of “Bevat zeswaardig chroom (VI). Kan allergische reacties veroorzaken.” als een van beide aanwezig is onder de wettelijke grenswaarde.
- Veiligheidsinstructies voor gebruik, voor zover die niet al verplicht zijn volgens de algemene EU-etiketteringsregels voor chemische stoffen.

Nog één regel in de verordening gaat jou rechtstreeks aan. Voordat een inkt wordt gebruikt, moet degene die tatoeëert je de informatie geven die op de verpakking of in de gebruiksaanwijzing staat. Je hebt het recht om te weten wat er in je huid gaat, niet alleen welke kleur het heeft.
In de praktijk zijn etiketten het zwakke punt gebleken. Een Noords handhavingsproject vond in 2023–2024 dat maar ongeveer een kwart van de gecontroleerde inkten de verplichte vermelding correct droeg. Bij een Europese handhavingsactie in 2024 analyseerde de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) 52 inktmonsters van 26 merken: 37 hadden minstens één probleem, van zware metalen en conserveermiddelen tot ontbrekende of onjuiste ingrediëntenlijsten.
Wat is een inktpaspoort?
Zoek je in het Nederlands op regels voor tatoeage-inkt, dan kom je al snel het woord inktpaspoort tegen. Het is goed om hier precies te zijn: een inktpaspoort is geen officieel document met een eigen wet. Het is de alledaagse naam, gebruikt door studio's en klanten, voor een schriftelijk overzicht van de inkten die in je tattoo zijn gebruikt.
De verplichting erachter is wel echt. Nederlandse studio's hebben een vergunning nodig van hun regionale GGD, die elke drie jaar wordt verlengd, en om die te krijgen moeten ze voldoen aan de Europese hygiënenorm voor tatoeëren, EN 17169. Die norm verplicht de studio om informatie over de gebruikte inkten vast te leggen. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) legt uit waarom: als een reactie ooit onderzocht moet worden, maakt het uit welk type inkt, welke fabrikant en welke batch er zijn gebruikt. Het RIVM vertelt studio's daarom dat het belangrijk is om deze informatie aan de klant te geven, en adviseert klanten om die minstens zeven jaar te bewaren.

Een typisch overzicht, of het nu een kaartje is, een onderdeel van het toestemmingsformulier of een pagina in een studio-app, bevat:
- De datum van de sessie en de naam van de tatoeëerder.
- Een beschrijving en de plek van de tattoo.
- Het merk en de kleur van elke inkt.
- De fabrikant of leverancier.
- Het batch- of lotnummer van elk flesje.
Buiten Nederland hoor je het woord misschien nooit, maar je kunt overal om precies hetzelfde overzicht vragen. EN 17169 is een Europese norm, en de etiketinformatie uit REACH mag je in elk EU-land inzien.
Rode inkt en allergieën
Van alle kleuren is rood degene die dermatologen het vaakst noemen als ze het over allergische reacties op tattoos hebben. De reactie blijft meestal binnen de rode delen van het ontwerp: de huid daar wordt verheven, jeukt, schilfert of wordt bobbelig, terwijl de zwarte omlijning er vlak naast rustig blijft.

Drie dingen maken reacties op rood lastig:
- Ze kunnen laat komen. Reacties zijn beschreven weken, maanden en zelfs jaren nadat de tattoo is gezet, lang na de normale genezing.
- De oorzaak is moeilijk vast te stellen. Oudere rode inkten bevatten vaak kwiksulfide (cinnaber). Moderne rode inkten zijn meestal organische pigmenten, zoals azopigmenten, en onderzoekers vermoeden dat in sommige gevallen een afbraakproduct van het pigment, en niet het pigment zelf, de reactie veroorzaakt.
- Tests zijn onbetrouwbaar. Standaard plakproeven op de huid zijn vaak negatief, ook als iemand duidelijk op zijn tattoo reageert, dus een test vóór de sessie kan een reactie niet uitsluiten.
Precies hier bewijst een inktpaspoort zijn waarde. Als een rood gebied jaren later opspeelt, kan een dermatoloog het exacte merk en de batch opzoeken in plaats van te gissen. Laserverwijdering van een tattoo die al een allergische reactie geeft, gebeurt met voorzichtigheid, omdat het kapotmaken van het pigment het vrijgeeft in het lichaam. Ga dus eerst naar een dermatoloog voordat je een afspraak maakt bij een laserkliniek.
Wat je je tatoeëerder kunt vragen
Een goede studio zal zich door geen van deze vragen beledigd voelen. De meeste zijn blij dat je het vraagt.

- Mag ik de flesjes zien? Let op de vermelding “Mengsel voor gebruik in tatoeages of permanente make-up”, een batchnummer en een ingrediëntenlijst.
- Krijg ik een inktpaspoort? Merk, kleur, fabrikant en batchnummer van elke inkt, op papier of digitaal.
- Waar koop je je inkt? Inkt van de fabrikant of een officiële distributeur is een veiligere keuze dan goedkope flesjes die buiten de EU zijn besteld.
- Giet je de inkt in cupjes voor eenmalig gebruik? Het flesje zelf mag nooit de naald of je huid raken, en de datum waarop het is geopend hoort genoteerd te zijn.
- In Nederland: heeft de studio een GGD-vergunning? Vergunde studio's staan in een openbaar register van veilige tattoo- en piercingstudio's.
- Ik heb eerder allergieën gehad. Wat raad je aan? Reageer je op nikkel, heb je eczeem of reageerde je op een eerdere tattoo, zeg het dan. Sommige mensen kiezen alleen zwart, of houden rood beperkt tot een klein gebied.
Wat de regels niet doen
De EU-beperking is een echte stap vooruit, maar je leest er makkelijk meer in dan er staat:
- Ze raakt bestaande tattoos niet. Ze geldt voor inkt die vanaf 2022 wordt verkocht en gebruikt. Niemand hoeft daardoor een oudere tattoo te laten verwijderen.
- Ze regelt geen steriliteit. REACH beperkt chemische stoffen, geen bacteriën. Nederland gebruikt bijvoorbeeld nationale wetgeving om steriele inkt te verplichten.
- Ze is geen keurmerk. Ook een legale inkt kan bij een bepaalde persoon een allergie veroorzaken. De grenswaarden verlagen het risico; ze nemen het niet weg.
- Ze stopt bij de grenzen van de EU. Groot-Brittannië valt niet meer onder EU-REACH en bereidt een eigen, vergelijkbare beperking voor. Inkt die je online elders koopt, volgt misschien geen van deze regels.
Wat dit voor jou betekent
Tatoeage-inkt wordt in Europa strenger gecontroleerd dan ooit. De chemie kun je niet zelf controleren, maar de papieren wel: een goed etiket, een batchnummer en een overzicht van wat er in je huid is gegaan. In Nederland heet dat overzicht een inktpaspoort; ergens anders kun je er gewoon om vragen.
De keuze van inkt bepaalt ook hoe een tattoo er over tientallen jaren uitziet, want sommige kleuren vervagen sneller dan zwart. Twijfel je nog over kleuren voor een nieuwe tattoo? Dan kan InkAge je laten zien hoe een ontwerp over 10, 30 of 50 jaar kan verouderen, zodat je met het oog op de lange termijn kunt kiezen.
Veelgestelde vragen
Wat is een inktpaspoort?
Inktpaspoort is de alledaagse naam voor een schriftelijk overzicht van de inkten die in je tattoo zijn gebruikt: datum, merk, kleur, fabrikant en batchnummer. Het is geen officieel document met een eigen wet, maar vergunde Nederlandse studio's moeten volgens de norm EN 17169 inktgegevens vastleggen, en het RIVM adviseert klanten die minstens zeven jaar te bewaren.
Is blauwe en groene tatoeage-inkt verboden in de EU?
Nee. Twee specifieke pigmenten, Pigment Blue 15:3 en Pigment Green 7, zijn sinds 4 januari 2023 aan banden gelegd. Fabrikanten hebben sindsdien nieuw samengestelde blauwe en groene inkten uitgebracht met het label REACH-conform, dus tatoeëerders in de EU kunnen nog steeds in blauw en groen werken.
Wat moet er in de EU op het etiket van tatoeage-inkt staan?
De vermelding “Mengsel voor gebruik in tatoeages of permanente make-up”, een batchnummer, een volledige ingrediëntenlijst in aflopende volgorde, waar nodig “pH-regelaar”, een allergiewaarschuwing voor nikkel of chroom(VI) als een van beide aanwezig is, en veiligheidsinstructies, alles in de officiële taal van het land.
Welke kleur tatoeage-inkt veroorzaakt de meeste allergieën?
Rood is de kleur die het vaakst in verband wordt gebracht met allergische reacties bij tattoos. Reacties blijven meestal binnen de rode gebieden en kunnen weken, maanden of zelfs jaren na de tattoo beginnen. Plakproeven zijn vaak negatief, dus bewaar een overzicht van de exacte inkt en ga naar een dermatoloog als een rood gebied verheven raakt of gaat jeuken.
Hebben de EU-regels voor tatoeage-inkt gevolgen voor mijn bestaande tattoo?
Nee. De REACH-beperking geldt voor inkt die vanaf januari 2022 wordt verkocht en gebruikt. Niemand hoeft daardoor een oudere tattoo te laten verwijderen of behandelen.
Bronnen
- Commission Regulation (EU) 2020/2081 on substances in tattoo inks or permanent make-up – EUR-Lex
- Tattoo inks and permanent make-up – European Chemicals Agency (ECHA)
- Tattoo inks: risk assessment for Pigment Blue 15:3 and Pigment Green 7 – German Federal Institute for Risk Assessment (BfR)
- Explanation of the NEN-EN 17169 tattooing standard – RIVM
- Supervision of tattoo inks and dyes 2024 – Netherlands Food and Consumer Product Safety Authority (NVWA)
- Tattoo-associated skin reactions – DermNet
Geschreven door de redactie van InkAge op basis van algemeen aanvaarde praktijken voor tattooverzorging. Cijfers zijn vuistregels, geen metingen. Dit is algemene informatie, geen medisch advies — vraag je artiest of een dermatoloog naar je eigen huid.
Laatst bijgewerkt: 8 november 2026




